Edebiyat, Sanat

URSULA K. LE GUİN’ DEN YAZAR OLMAK İSTEYENLERE 6 ALTIN TAVSİYE

1- Yazdıklarınızı Sesli Okuyun

Dilin sesi her şeyin başladığı yerdir. Cümleyi sınamanın yolu, kulağa düzgün geliyor mu diye sormaktır. Dilin temel unsurları fizikseldir: kelimelerin çıkardığı tınılar, aralarındaki ilişkiyi belirten ritimleri oluşturan sesler ve sessizlikler. Yazının güzelliği ve anlamı bu sesler ile ritimlere bağlıdır.

2-Noktalama İşaretlerine Önem Verin

Noktalama işaretleri bir okuyucuya yazdıklarınızı nasıl duyacağını söyler. Noktalamanın amacı budur. Virgüller ve noktalar, bir cümlenin gramer yapısını ortaya çıkarır; cümlenin kulağa nasıl geldiğini göstererek, nerede durup dinleneceğimizi belirterek cümleyi kavramayı ve duyguları anlamayı sağlar.

3- Cümle Uzunluğuna ve Karmaşık Sözdizimine Dikkat Edin

Bir cümlenin anlatıdaki esas görevi bir sonraki cümleye giden yolu açmaktır. Tutarsız, dağınık, birbirine yamalanmış cümleler, bir sonraki cümleye doğru pürüzsüzce yol alamazlar, zira daha kendi kendilerini tek parça halinde tutamazlar. Uzun cümleleri gerekiyorsa bölün.

4-Tekrarları Yalnızca Gerektiğinde Kullanın

İhtiyaç duyduğunuz kelimeyi ararken aklınızdaki her şey uçup gitmişse veya gerçekten de kelime seçimlerinizi çeşitlendirmek zorundaysanız eşanlamılar sözlüğü paha biçilmez bir kaynaktır. “Çalışma odasında çalışıyordu. Üzerinde çalıştığı kitap Platon’du.” cümlesi yerine “Çalışma odasında oturup Platon okuyor ve not alıyordu.” daha uygundur.

5-Gereksiz Zarf ve Sıfat Kullanımını Sonlandırın

Zarfın belirteceği özellik, fiilin kendisine eklendiğinde (koştur koştur gittiler= koşuşturdular) ve sıfatın tamladığı nitelik, ismin içine konulduğunda (hırıldayan bir ses= hırıltı) metin daha pürüzsüz, daha yoğun ve daha canlı olur. Bazı sıfatlar ve zarflar edebi olarak fazla kullanıldıkça anlamsızlaşmıştır. “Müthiş” ve “aniden” genelde hiçbir şey ifade etmezler. Bunları kullanmayı bırakın.

6- Şimdiki Zaman Kipini Kullanmak Zorunda Değilsiniz

Yanlış bir algıya göre şimdiki zamanlı metinler yazarak çağı yakaladığını düşünenler yanılıyorlar. Hâlâ en iyi zaman kipi geçmiş zamandır. Şimdiki zaman kipiyle yazanlar bunu ilk siz denemiyorsunuz ve farklı değilsiniz…

Kaynak: Ursula K. Le Guin, Dümeni Yaratıcılığa Kırmak, Çev. Aysun Damla Göl, Hep Kitap

Bir Cevap Yazın